Parkinson is een progressieve ziekte zonder genezing. Dat maakt de zoektocht naar iets dat helpt begrijpelijk, en het maakt een volledig en eerlijk verhaal belangrijker dan een eenzijdig verhaal, in welke richting dan ook. Hieronder staat wat het onderzoek laat zien: waar het veelbelovend is, waar het onzeker is, en waar het bewijs ophoudt.

De Parkinson Vereniging besteedde in 2025 aandacht aan dit onderzoek, en Parkinson Canada publiceerde een overzicht. Beide zijn onafhankelijk en de moeite waard om te lezen.

Waarom dit überhaupt wordt onderzocht

Het is nuttig om te begrijpen waarom serieuze onderzoeksgroepen hier al meer dan tien jaar aan werken. De aanleiding ligt in het laboratorium, en die is inhoudelijk sterker dan een algemeen verhaal over celenergie.

Bij parkinson sterven dopamineproducerende zenuwcellen af, en verstoorde mitochondrien in die cellen spelen daarbij een rol. Van nabij-infrarood licht wordt verondersteld dat het inwerkt op chromoforen in de mitochondrien en de mitochondriale functie mogelijk kan ondersteunen. In diermodellen van parkinson is dat effect herhaaldelijk waargenomen: bij muizen en ratten waarbij parkinsonachtige schade kunstmatig werd veroorzaakt met een gifstof of een gen, beschermde nabij-infrarood licht de dopaminecellen tegen afsterven en verminderden de bewegingsproblemen (Reinhart et al., 2017; Oueslati et al., 2015). De reactie lijkt af te hangen van de dosis: de studie van Oueslati vond baat bij lagere lichtintensiteiten, maar niet bij hogere. Het effect is dus niet automatisch, en meer is niet beter.

Dat is preklinisch bewijs: het toont een biologisch mechanisme aan en maakt aannemelijk waarom licht bij parkinson zou kunnen helpen. Het is geen bewijs dat het bij mensen werkt, want veel van wat een muis beschermt, doet dat bij een mens niet. Maar het verklaart wel waarom het onderwerp serieus wordt genomen en niet als kwakzalverij kan worden weggezet. De vraag is niet of er een aannemelijk idee achter zit, want dat is er, maar of dat idee bij mensen bevestigd kan worden.

Wat het onderzoek bij mensen laat zien

Dit is een onderwerp waarbij de koppen en de studies ver uit elkaar liggen, in beide richtingen. Hier staat wat er werkelijk is, op volgorde van bewijskracht.

De vijfjarige follow-up

Dit is de studie die het vaakst wordt aangehaald, en niet zonder reden. Twaalf mensen met parkinson kregen een combinatie van transcraniele ledverlichting en een laser op de buik en de hals. Vijf jaar later werden er acht opnieuw beoordeeld, en de groepsanalyse omvatte uiteindelijk zes mensen (Liebert et al., 2024). Bij hen waren loopsnelheid, staplengte en cognitie niet achteruitgegaan, en deels verbeterd.

Dat is opvallend, want parkinson is progressief: over vijf jaar zou je achteruitgang verwachten. Stabiliteit is op zichzelf dus een bevinding.

Wat je daarnaast moet weten: geen controlegroep en geen blindering, wat de auteurs zelf hun belangrijkste beperking noemen. De MDS-UPDRS-III, de internationale standaardmaat voor motorische symptomen, bleef onveranderd. De verbetering op de timed up-and-go haalde bij niemand de drempel die als een echte verandering telt. En alle deelnemers volgden beweegprogramma's, waarvan bekend is dat ze helpen. De auteurs formuleren hun conclusie daarom voorzichtig: een signaal dat lichttherapie bij sommige mensen klachten zou kunnen verminderen.

De helmstudie met een placebogroep

Veertig mensen kregen twaalf weken lang een helm met leds, of dezelfde helm zonder licht (Herkes et al., 2023). Dit was een haalbaarheidsstudie, opgezet om te onderzoeken of zulk onderzoek uitvoerbaar is, niet om werkzaamheid vast te stellen. De motorische uitkomsten werden later apart geanalyseerd (McGee et al., 2023). Zo'n analyse achteraf is zwakker bewijs, omdat de kans op toevalstreffers toeneemt naarmate je meer uitkomsten bekijkt.

De grootste studie tot nu toe

In oktober 2025 verscheen de studie die het meeste zegt (Saltmarche et al.). Drieenzestig mensen werden willekeurig verdeeld: acht weken echte lichttherapie, of apparaten die er identiek uitzagen maar geen licht gaven. Niemand wist wie wat kreeg, ook de beoordelaar niet.

De uitkomst: er kwam geen verschil naar voren tussen de groepen. Niet op de primaire uitkomstmaat, de timed up-and-go test, en niet op de andere maten. Beide groepen gingen wel vooruit ten opzichte van het begin, maar in gelijke mate.

Belangrijk om dit goed te lezen: dit betekent niet dat er geen effect is, het betekent dat deze studie er geen kon aantonen. Met ongeveer eenendertig mensen per groep wordt een kleiner effect makkelijk gemist. Wat je er wel uit kunt afleiden: als er een effect is, is het waarschijnlijk niet groot, want een groot effect had deze studie moeten zien.

Dat beide groepen vooruitgingen, heeft twee goed gedocumenteerde verklaringen. Placeboreacties kunnen bij parkinson fors zijn, mede omdat de verwachting van verbetering in verband is gebracht met het vrijkomen van dopamine, al gebeurt dat niet automatisch. En alle deelnemers volgden gedurende de hele studie een intensief beweegprogramma in een nieuwe faciliteit met een sociale omgeving.

In een derde fase mochten deelnemers zelf kiezen of ze doorgingen. Wie doorging, deed het na gemiddeld 29 weken beter dan wie stopte, en de onderzoekers concluderen daaruit dat lichttherapie tijd nodig heeft. Dat kan, maar die vergelijking is niet gerandomiseerd: mensen kozen zelf, en wie iets merkt, gaat eerder door. Het verschil kan er dus ook zijn omdat die groep al beter reageerde.

Wat dit bij elkaar betekent

Als je alle lagen op een rij zet, ontstaat een genuanceerd beeld. Er is een geloofwaardig biologisch mechanisme en preklinisch bewijs uit diermodellen. Er zijn kleine klinische studies zonder controlegroep die positief zijn. En er is de grootste gerandomiseerde studie tot nu toe, die geen verschil met een nepbehandeling kon aantonen.

Dat de grote studie geen verschil vond, betekent niet dat er geen effect is: met ongeveer eenendertig mensen per groep kan een kleiner effect gemist zijn. Het betekent wel dat een groot, duidelijk effect onwaarschijnlijk is, want dat had deze studie moeten zien. Dat kleine ongecontroleerde studies positiever zijn dan een grote gecontroleerde studie is een bekend patroon, en wijst vaak, al niet altijd, op een placebo-effect, dat bij parkinson bovendien goed gedocumenteerd is en fors kan zijn.

Wat ontbreekt, is de studie die het antwoord geeft: een grote, gerandomiseerde studie met genoeg deelnemers om ook een klein effect te kunnen zien. Zolang die er niet is, is de eerlijke conclusie dat werkzaamheid bij mensen nog niet overtuigend is aangetoond. Dat is iets anders dan bewezen niet werkzaam. We vertalen het daarom niet naar "het werkt", en ook niet naar "het werkt niet".

Wie het onderzoek financiert

De studie uit 2025 werd gefinancierd door SYMBYX, het bedrijf dat de gebruikte apparaten maakt, en twee onderzoekers zijn aandeelhouder. Dat staat netjes vermeld in de publicatie en maakt het onderzoek niet ongeldig. Het is wel relevant wanneer vrijwel al het klinische bewijs uit dezelfde hoek komt. Wij verkopen panelen en hebben dus ook een belang, dus we vinden dat je dit moet weten.

Wat er precies is getest

Dit is waar je op moet letten als je op basis van dit onderzoek een paneel overweegt. De studies gebruiken twee dingen: een helm met ledclusters die direct tegen de schedel wordt geplaatst, en een medische laser met superpulserende diodes op negen punten op de buik en de hals.

Een paneel is geen van beide. Wat betekent dat? Dat die studies niet over een paneel gaan, en er dus ook geen uitspraak over doen. Niet dat een paneel niets zou kunnen. Dat onderscheid is belangrijk genoeg om even bij stil te staan.

De helm is bedoeld om licht door de schedel te krijgen. Een deel van het nabij-infrarode licht kan door de hoofdhuid en de schedel heen komen, maar hoeveel daarvan vanuit een paneel op afstand de diepere hersenstructuren bereikt, is onzeker en is niet aangetoond als therapeutisch. Rood en nabij-infrarood licht dringt enkele millimeters tot ongeveer een centimeter in weefsel door, dus van een paneel op afstand is niet aangetoond dat het het helmprotocol nabootst of een effectieve dosis op diepe hersendoelen aflevert.

Interessanter is de buikbehandeling. De onderzoekers vermoeden namelijk dat een deel van het effect indirect ontstaat, via het lichaam en mogelijk via de darm. In een van hun studies werd zelfs alleen op afstand behandeld, thuis, tijdens corona. En hun vijfjarige follow-up uit 2026 kijkt specifiek naar veranderingen in het microbioom. Als dat mechanisme klopt, is licht op de buik geen onzinnig idee. Maar ook dan geldt: ze gebruiken een gerichte laser op negen punten, geen paneel op afstand, en of dat vergelijkbaar is, weet niemand.

Wat mensen zelf ervaren

Er zijn mensen met parkinson die lichttherapie gebruiken en zeggen dat ze beter bewegen, beter slapen of helderder denken. Die verhalen bestaan, en we wuiven ze niet weg.

Bij parkinson is er een bijzondere reden om er voorzichtig mee te zijn. Placeboreacties kunnen bij deze ziekte fors zijn, waardoor ongecontroleerde persoonlijke ervaringen moeilijk te interpreteren zijn. De verwachting van een behandeling is in sommige studies in verband gebracht met het vrijkomen van dopamine, precies de stof die bij parkinson tekortschiet, al gebeurt dat niet automatisch. Hoe dan ook maakt het persoonlijke ervaringen hier een onbetrouwbare graadmeter, en het is de reden dat de studie met een nepbehandeling veel zwaarder weegt dan de verhalen.

Wat wel bewezen helpt: bewegen

Bewegen is de best onderbouwde niet-medicamenteuze aanpak bij parkinson. Intensieve, op parkinson gerichte programma's laten in gerandomiseerd onderzoek verbetering zien van motorische symptomen en kwaliteit van leven (Schenkman et al., 2018). Veelzeggend is dat in de studie van 2025 beide groepen vooruitgingen, ook de groep zonder licht, terwijl iedereen intensief bewoog.

En daar zit een aanknopingspunt in dat wel standhoudt. Een systematische review met meta-analyse uit 2025 keek naar drie herstelmethoden samen: fotobiomodulatie (lichttherapie), neuromusculaire elektrostimulatie en intermitterende pneumatische compressie, verspreid over negentien gerandomiseerde studies met 672 deelnemers. Voor lichttherapie specifiek, toegepast voor de inspanning, vond de review minder spierpijn en betere spierprestaties 24 uur later. De zekerheid van dat bewijs werd als laag beoordeeld, en het komt uit gezonde volwassenen en niet uit mensen met parkinson, maar het is nog altijd een stuk steviger dan wat er voor parkinson zelf bestaat.

Voor veel mensen met parkinson draait kwaliteit van leven niet alleen om de ziekte zelf, maar ook om zo lang mogelijk actief blijven, blijven bewegen en goed herstellen van inspanning. Juist op die ondersteunende terreinen is rood licht therapie aanzienlijk beter onderzocht dan als behandeling van parkinson zelf.

Concreet: als je een beweegprogramma volgt, en dat is het verstandigste wat je bij parkinson kunt doen, dan is spierpijn achteraf precies waar lichttherapie voor is onderzocht. Dat behandelt je parkinson niet, maar het kan het makkelijker maken om je programma vol te houden. Op onze pagina's over spierherstel en pijnverlichting lees je daar meer over. Ook slaap is een gebied waarover meer bekend is dan over parkinson zelf.

Kun je het combineren met levodopa?

In de gepubliceerde studies bleven deelnemers gewoon hun reguliere medicatie gebruiken en werden geen problemen gemeld. Er is geen onderzoek dat specifiek naar wisselwerkingen heeft gekeken, dus we kunnen niet stellen dat die er niet zijn. Alleen dat er geen zijn gemeld.

Bespreek het altijd met je neuroloog of parkinsonverpleegkundige voordat je begint, zeker als je aan een studie meedoet of als je medicatie recent is aangepast. Verlaag nooit zelf je medicatie op basis van rood licht therapie.

Veiligheid

In de studies werd geen enkele ernstige bijwerking toegeschreven aan de lichttherapie, al werden in de studie van 2025 onder twintig uitvallers drie gevallen als mogelijk behandelgerelateerd beschouwd: hoofdpijn in combinatie met een hartritmestoornis, terugkerende levendige dromen, en haaruitval. Over zeldzame of langetermijneffecten valt weinig met zekerheid te zeggen, omdat de studies daarvoor niet groot of lang genoeg waren.

Overleg met je arts als je medicatie gebruikt die je lichtgevoeliger maakt, en kijk niet direct in de lichtbron.

Veelgestelde vragen

Helpt rood licht therapie tegen parkinson?

Dat is niet aangetoond. De enige studie met een nepbehandeling kon geen verschil vinden, en de positieve studies hadden geen controlegroep. Voor spierpijn na inspanning ligt dat anders, daar is goed onderzoek naar.

Maar ik lees overal dat het werkt. Hoe kan dat?

De positieve verhalen komen vrijwel allemaal uit kleine studies zonder controlegroep, van een onderzoeksteam, deels gefinancierd door de fabrikant van de apparaten. Toen er een studie met een nepbehandeling kwam, bleef het verschil uit. Daar komt bij dat placeboreacties bij parkinson fors kunnen zijn.

Helpt het tegen tremoren of stijfheid?

Dat is bij mensen nog niet overtuigend aangetoond. De MDS-UPDRS-III, de standaardmaat voor motorische symptomen, verbeterde in geen enkele goed opgezette studie boven een nepbehandeling uit. Er is dus geen bewijs dat het deze klachten vermindert, en tegelijk is het te vroeg om het definitief uit te sluiten.

Kan een paneel hetzelfde als die helm uit het onderzoek?

Voor een direct effect op de hersenen: van een paneel op afstand is niet aangetoond dat het een effectieve dosis door de schedel op diepe hersendoelen krijgt, of dat het het helmprotocol nabootst. De onderzoekers vermoeden wel dat een deel van het effect indirect via het lichaam loopt, en ze behandelen ook de buik. Maar dat doen ze met een gerichte medische laser, en of een paneel daarmee vergelijkbaar is, is niet onderzocht.

Waarom claimen jullie niet meer, terwijl anderen dat wel doen?

Omdat we willen dat je weet wat je koopt. Voor huid, spierherstel en pijn kunnen we onderbouwen wat onze apparaten doen. Voor parkinson is werkzaamheid bij mensen op dit moment nog niet overtuigend aangetoond, en de grootste studie tot nu toe kon geen verschil vinden met een nepbehandeling. Wij vinden dat je dat moet weten voordat je een keuze maakt.

Overweeg je het te proberen?

Bespreek het met je neuroloog, en zorg dat je beweegprogramma op orde is voordat je aan een apparaat denkt. Dat levert aantoonbaar meer op. Wil je daarna kijken of lichttherapie iets doet voor je spierpijn of je slaap, dan geeft onze proefperiode van 120 dagen je ruim de tijd om dat te merken en het zonder gedoe terug te sturen als het niets toevoegt.

Twijfel je of het bij jouw situatie past?

Bel ons op +31 85 250 2810 of mail naar support@nuvibody.com.

Bronnen

Saltmarche AE, Hares O, Bicknell B, Liebert A, Naeser M, Ramachandran S, et al. Effectiveness of photobiomodulation to treat motor and non-motor symptoms of Parkinson's disease: a randomised clinical trial with extended treatment. Journal of Clinical Medicine. 2025;14(21):7463.

https://doi.org/10.3390/jcm14217463

Liebert A, Bicknell B, Laakso EL, Tilley S, Heller G, Kiat H, Herkes G. Improvements in clinical signs and symptoms of Parkinson's disease using photobiomodulation: a five-year follow-up. BMC Neurology. 2024;24(1):381.

https://doi.org/10.1186/s12883-024-03857-z

Herkes G, McGee C, Liebert A, Bicknell B, Isaac V, Kiat H, McLachlan CS. A novel transcranial photobiomodulation device to address motor signs of Parkinson's disease: a parallel randomised feasibility study. eClinicalMedicine. 2023;66:102338.

https://doi.org/10.1016/j.eclinm.2023.102338

McGee C, Liebert A, Bicknell B, Pang V, Isaac V, McLachlan CS, Kiat H, Herkes G. A randomized placebo-controlled study of a transcranial photobiomodulation helmet in Parkinson's disease: post-hoc analysis of motor outcomes. Journal of Clinical Medicine. 2023;12(8):2846.

https://doi.org/10.3390/jcm12082846

Liebert A, Bicknell B, Laakso EL, Jalilitabaei P, Tilley S, Kiat H, Mitrofanis J. Remote photobiomodulation treatment for the clinical signs of Parkinson's disease: a case series conducted during COVID-19. Photobiomodulation, Photomedicine, and Laser Surgery. 2022;40(2):112-122.

https://doi.org/10.1089/photob.2021.0056

Bicknell B, Liebert A, McLachlan C, Kiat H. Five-year follow-up of photobiomodulation in Parkinson's disease: a case series exploring clinical stability and microbiome modulation. Journal of Clinical Medicine. 2026;15(1):368.

https://doi.org/10.3390/jcm15010368

Oueslati A, Lovisa B, Perrin J, Wagnieres G, van den Bergh H, Tardy Y, Lashuel HA. Photobiomodulation suppresses alpha-synuclein-induced toxicity in an AAV-based rat genetic model of Parkinson's disease. PLoS One. 2015;10(10):e0140880.

https://doi.org/10.1371/journal.pone.0140880

Reinhart F, Massri NE, Torres N, Chabrol C, Molet J, Johnstone DM, Stone J, Benabid AL, Mitrofanis J, Moro C. The behavioural and neuroprotective outcomes when 670nm and 810nm near infrared light are applied together in MPTP-treated mice. Neuroscience Research. 2017;117:42-47.

https://doi.org/10.1016/j.neures.2016.11.006

Schenkman M, Moore CG, Kohrt WM, Hall DA, Delitto A, Comella CL, et al. Effect of high-intensity treadmill exercise on motor symptoms in patients with de novo Parkinson disease: a phase 2 randomized clinical trial. JAMA Neurology. 2018;75(2):219-226.

https://doi.org/10.1001/jamaneurol.2017.3517

Effects of photobiomodulation, intermittent pneumatic compression and neuromuscular electrical stimulation on muscle recovery: systematic review with meta-analysis. 2025. Negentien gerandomiseerde studies, 672 deelnemers (drie herstelmethoden samen).

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40954632/

Registratie van de studie uit 2025: ClinicalTrials.gov, NCT06036433.

https://clinicaltrials.gov/study/NCT06036433

Parkinson Vereniging. Lichttherapie voor parkinson. 21 januari 2025.

https://www.parkinson-vereniging.nl/archief/bericht/2025/01/21/lichttherapie-voor-parkinson

Parkinson Canada. Shining a light on red light therapy for Parkinson's: what the latest research shows.

https://www.parkinson.ca/shining-a-light-on-red-light-therapy-for-parkinsons-what-the-latest-research-shows/